Αναζητώντας τον ΑΤΤΙΚ!

 Ήρθε η ώρα να εκφράσω την γνώμη μου και για κάποια ορισμένη θεατρική παράσταση στην πόλη της Αθήνας.

 Η ''τυχερή'' αυτή παράσταση θα είναι το Αναζητώντας τον ΑΤΤΙΚ!, η μεγάλη μουσικοθεατρική παραγωγή του Θεάτρου Badminton.

 Η παράσταση παρακολουθεί την πορεία της ζωής του Κλέωνα Τριανταφύλλου (1885-1944) και της γενιάς του. Ξεκινά από την Αλεξάνδρεια  και την Αθήνα του 1900, με τους περίπατους στο Ζάππειο και τις μουσικές ρίζες της οικογένειάς του. Περνάει στο Παρίσι της Μπελ-επόκ, με την περίφημα Follies Bergeres και τον νεαρό Κλέωνα στο Ωδείο, τα μουσικά θέατρα και τα καμπαρέ να αρχίζει την καριέρα του ως «Αττίκ» - τραγουδοποιός. Τον ακολουθούμε στις περιοδείες του σ’ όλο τον κόσμο, από την Αμερική μέχρι και τη Ρωσία της επανάστασης, για να καταλήξουμε στην Αθήνα της εποχής του Μεσοπολέμου, με τα «βαριετέ» και την περίφημη Μάντρα έναν τόπο (και έναν τρόπο) καλλιτεχνικής επικοινωνίας πρωτοπόρο για την ελληνική πραγματικότητα.

 Τα τραγούδια του Αττίκ συνέβαλλαν στην διάπλαση πολλών ελληνικών γενεών, αναμφισβήτα. Συντρόφευαν και συντροφεύουν το συλλογικό ασυνείδητο των ελλήνων με τρόπο διακριτικό και ταυτόχρονα έντονο. Και αν και λιγοστές μόνο πληροφορίες για την προσωπικότητά του κατόρθωσα να εντοπίσω στον παγκόσμιο ιστό, φαίνεται πως ήταν μια πολύ ενδιαφέρουσα, πολύπλευρη και γοητευτική ύπαρξη.

 Στο θέμα μας: παρόλο που η προαναφερθείσα παράσταση είχε κάποια θετικότατα στοιχεία, όπως είναι η αναβίωση της ατμόσφαιρας της παλαιάς Αθήνας, ο σαρκασμός, η τρυφερότητα, ο παραλληλισμός του τότε με το τώρα και η συνύπαρξή τους σε ένα αρμονικό σύνολο, η παράσταση δεν ικανοποίησε τις προσδοκίες μου.

 Η προσπάθεια που κατέβαλλαν οι συντελεστές, ειδικά για τα ελληνικά δεδομένα, είναι αξιοθαύμαστη. Ωστόσο, υπέπεσαν σε κάποια θεμελιώδη ''σφάλματα'', τα οποία ζημίωσαν την θετική εικόνα που θα μπορούσε να αποκομίσει ένας θεατής, αν είχαν αποφευχθεί.

 Είναι σκόπιμο να αναφερθεί ότι στον πυρήνα του έργου βρισκόταν το ζήτημα του έρωτα. ''Ο Αττίκ παραιτείται από τον έρωτα όσο και ο Βενιζέλος από την πολιτική'', αναφέρεται σε κάποιο σημείο, προκειμένου να αναδειχθεί όχι μόνο η καλλιτεχνική αλλά και η ερωτική πορεία του ηρωά μας. Ο Αττίκ παρέμεινε, απ' ό,τι φαίνεται, ένα ον ερωτευμένο με τον έρωτα, τον οποίο χρησιμοποίησε για να ενεργοποίησει τις δημιουργικές του ικανότητες... Αυτό είναι προς τιμήν του. Ποιος θα μπορούσε να αρνηθεί τον θεμελιώδη και υπέροχο ρόλο της αγάπης στην ζωή μας; Αγάπη προς κάθετι, όχι μόνο προς ένα άλλο πρόσωπο. Αγάπη για την τέχνη και για το ταλέντο, αγάπη για την μουσική και για το ταξίδι, αγάπη για την πορεία και για τον προορισμό. Ωστόσο, η ανάλυση του σεναρίου σε αυτό το θεμελιώδες σημείο της ιστορίας είναι ελλειπέστατη. Παρακολουθεί ανιαρά ο θεατής μια εξέταση κάθε πιθανής λεπτομέρειας, ιστορικής και προσωπικής, και απομακρύνεται απολύτως από την εις βάθος αναζήτησης των συναισθημάτων του Αττίκ. Κανένα γιατι και κανένα πώς δεν απαντάται! Ούτε καν τίθεται.

 Η διάρκεια του έργου υπερβαίνει την ιδανική. Αν ήταν αρχιτεκτονικό έργο, θα ήταν ανισομερές και αρκετά δυσαρμονικό. ΄Οπως προανέφερα, οι συντελεστές μας προσφέρουν μια διεξοδικότατη ανάλυση, χρονικά -σε μήκος, αλλά μια ασθενή ανάλυση στο βάθος των γεγονότων. Αυτό αναπόδραστα οδηγεί στο συμπέρασμα ότι σκοπός της δημιουργίας ήταν η χαλαρή απεικόνιση της ζωής ενός προσώπου συνδεδεμένου άμεσα με την ελληνική ταυτότητα, έτσι ώστε όλοι εκείνοι που συνόδευσαν τις σημαντικές στιγμές τους με την μουσική του Αττίκ, σε κάποιο επίπεδο, να προσελκυστούν προς το θέατρο. Αυτό αποδεικνύεται και από τον ηλικιακό μέσο όρο του κοινού.

 Τέλος, η απόδοση των υποκριτών ήταν αξιόλογη στην πλειοψηφία της. Δεν αισθάνθηκα συγκλονισμένη από την παρουσία κάποιου εξ αυτών, αλλά εν συγκρίσει με πολλές από τις υπάρχουσες εν Αθήναις παραγωγές ήταν αξιόλογη και προσεγμένη.

 Αξιόλογη μεν, υπερτιμημένη δε. Ίσως είμαι υπερβολικά νέα για να εκτιμήσω την παρουσία της Ζωζώς Σαπουντζάκη, για παράδειγμα, και είναι σημαντικό το γεγονός ότι δημιουργεί και εκφράζεται θεατρικά και μουσικά, ωστόσο τα μουσικοχορευτικά κομμάτια που προστέθηκαν στην παράσταση καταφανώς προς τιμήν της ήταν στην πλειοψηφία τους αρκούντως περιττά. Δεν επιθυμώ να υποτιμήσω την συμβολή της. Εξάλλου το κοινό την χειροκρότησε όσο λίγους έχω παρακολουθήσει να χειροκροτούνται. Απλώς η παράσταση οδηγείτο σε δυσαρμονικά στοιχεία εξαιτίας αυτών των προσθέσεων. Πρέπει να συνειδητοποιεί ο δημιουργός πότε ένα έργο διαθέτει ισορροπία και πότε το μέτρο υπερβαίνεται.

 Μουσικά η παράσταση ακολουθούσε το ίδιο μοτίβο που προανέφερα. Ήταν μια ιδιαιτέρως αξιόλογη προσπάθεια, από την οποία ωστόσο απουσίαζε το βάθος σε όλες του τις πτυχές.

 Γενικά, η εικόνα που μου προκλήθηκε βλέποντας τον ''Αττίκ'' ήταν εκείνη μιας πλαστελίνης που απλώνεις τόσο, χάνοντας το μέτρο, ώστε να λεπτύνει και να κοπέι πριν προλάβεις να την πλάσεις σύμφωνα με τις επιθυμίες σου.

 Μια παράσταση φτιαγμένη για τον μέσο θεατή δεν ικανοποιεί όποιον επιθυμεί και αναζητεί να βιώσει κάποια σπουδαία καλλιτεχνική εμπειρία. Για αυτόν τον μέσο θεατή, θα την πρότεινα ανεπιφύλακτα. Κοινωνικά και ανθρωπολογικά περιλαμβάνει κάποια πολύ ενδιαφέροντα μηνύματα και πλήθος ιστορικών στοιχείων. Για κάποιον όμως που αναζητεί το διαφορετικό, θα πρότεινα καλύτερα να αποφύγει προς το παρόν το θέατρο Badminton, εκτός και αν έχει λόγο να παρακολουθήσει την παράσταση και αγάπη προς την παλαιά Αθήνα. Εξάλλου, σίγουρα θα περάσει μια διασκεδαστική βραδιά.